Właśnie w takich sytuacjach zastosowanie znajduje gaśnica śniegowa. Zamiast wody czy proszku wykorzystuje dwutlenek węgla, który nie pozostawia po sobie osadu.

Gdzie można jej używać? Czego lepiej nią nie gasić? I jak gasić gaśnicą śniegową, aby nie zrobić sobie krzywdy?

Gaśnica śniegowa – czym różni się od innych gaśnic?

Gaśnica śniegowa, oznaczana jako GS, wykorzystuje skroplony dwutlenek węgla. Po uruchomieniu środek gwałtownie się rozpręża.

Temperatura CO₂ podczas rozprężania spada do bardzo niskiego poziomu, a część dwutlenku węgla przyjmuje postać drobnych cząstek suchego lodu.

Dlaczego gaśnica wygląda, jakby wyrzucała śnieg?

To właśnie charakterystyczny biały strumień odpowiada za nazwę urządzenia.

Nie jest to jednak zwykły „zimny gaz”. Kontakt ze strumieniem lub silnie wychłodzonymi elementami gaśnicy może doprowadzić do poważnych odmrożeń.

Gaśnica na dwutlenek węgla – czyste gaszenie bez proszku i wody

Jedną z największych zalet CO₂ jest to, że po zakończeniu gaszenia nie pozostawia typowego osadu.

To ważne przede wszystkim dla elektroniki

W przypadku komputera, serwera czy urządzenia sterującego dodatkowe zalanie wodą może oznaczać kolejne uszkodzenia.

Z kolei proszek gaśniczy może dostać się do trudno dostępnych elementów urządzenia i wymagać czasochłonnego czyszczenia.

Dwutlenek węgla po użyciu odparowuje. Dlatego gaśnica śniegowa jest szczególnie interesującym rozwiązaniem tam, gdzie liczy się ograniczenie dodatkowych szkód.

Do czego gaśnica śniegowa może być wykorzystana?

To jedno z najważniejszych pytań przed zakupem lub rozmieszczeniem sprzętu przeciwpożarowego.

Pożary cieczy palnych

Gaśnice wykorzystujące CO₂ są przeznaczone między innymi do określonych pożarów grupy B, czyli pożarów cieczy palnych.

W zależności od zastosowania mogą obejmować między innymi:

• benzynę,
• oleje,
• alkohole,
• aceton,
• lakiery,
• niektóre rozpuszczalniki,
• substancje topiące się pod wpływem wysokiej temperatury.

Pożary urządzeń elektrycznych

Drugim kluczowym obszarem zastosowania jest gaszenie określonych urządzeń elektrycznych.

Dwutlenek węgla nie przewodzi prądu, dlatego gaśnica CO2 może być wykorzystywana przy sprzęcie znajdującym się pod napięciem, w zakresie określonym przez producenta.

Serwerownia, biuro, zakład produkcyjny. Gdzie gaśnica śniegowa ma największy sens?

Nie wszędzie ryzyko pożarowe wygląda tak samo. W niektórych obiektach szczególnie ważne jest ograniczenie szkód powodowanych przez samą akcję gaśniczą.

Serwerownie i centra danych

Serwery oraz urządzenia sieciowe są drogie i bardzo wrażliwe na wodę oraz zanieczyszczenia.

Dlatego odpowiednio dobrana gaśnica śniegowa może być jednym z elementów ochrony przeciwpożarowej takich pomieszczeń.

Rozdzielnie i szafy sterownicze

W instalacjach elektrycznych pojawia się dodatkowe zagrożenie związane z napięciem.

W takich miejscach szczególne znaczenie ma zastosowanie środka przeznaczonego do gaszenia urządzeń elektrycznych oraz przestrzeganie parametrów podanych na gaśnicy.

Laboratoria i zakłady produkcyjne

Połączenie urządzeń elektrycznych, maszyn oraz substancji palnych sprawia, że odpowiednio dobrany sprzęt gaśniczy jest tam szczególnie istotny.

Nowoczesne biura

Komputery, urządzenia sieciowe, serwery, drukarki i pozostała elektronika sprawiają, że również przestrzenie biurowe wymagają przemyślanego zabezpieczenia przeciwpożarowego.

Gaśnica CO2 nie jest uniwersalna. Czego nią nie gasić?

Choć dwutlenek węgla ma wiele zalet, gaśnica śniegowa nie nadaje się do każdego rodzaju pożaru.

Drewno, papier i inne materiały stałe

CO₂ nie wnika skutecznie w głąb wielu materiałów stałych.

Oznacza to, że płomień może zniknąć, ale wewnątrz materiału nadal może utrzymywać się źródło ognia.

Po chwili może dojść do ponownego zapłonu.

Małe, zamknięte pomieszczenia

Dwutlenek węgla wypiera tlen. W niewielkim, słabo wentylowanym pomieszczeniu jego duże stężenie może stworzyć poważne zagrożenie dla człowieka.

Z tego powodu podczas korzystania z CO₂ szczególne znaczenie ma wentylacja oraz możliwość szybkiego opuszczenia pomieszczenia.

Nie tylko ogień jest zagrożeniem. Uwaga na bardzo niską temperaturę

Przy korzystaniu z gaśnicy śniegowej trzeba pamiętać o jeszcze jednym zagrożeniu.

Nie dotykaj elementów wychłodzonych podczas pracy

Rozprężający się dwutlenek węgla gwałtownie obniża temperaturę.

Nieosłonięte elementy, przez które wydostaje się środek gaśniczy, mogą zostać bardzo mocno wychłodzone.

Kontakt skóry z takim elementem może skończyć się odmrożeniem.

Jak gasić gaśnicą śniegową? Najważniejsze zasady

Prawidłowe użycie gaśnicy ma ogromne znaczenie. Zanim jednak rozpoczniesz gaszenie, oceń sytuację.

Jeśli ogień jest duży, szybko się rozprzestrzenia lub blokuje drogę ucieczki, nie ryzykuj. Najważniejsze jest bezpieczeństwo ludzi.

Krok 1. Oceń sytuację

Upewnij się, że masz możliwość bezpiecznego wycofania się.

W razie zagrożenia opuść pomieszczenie i wezwij straż pożarną.

Krok 2. Odbezpiecz gaśnicę

Usuń zabezpieczenie zgodnie z instrukcją konkretnego modelu.

Krok 3. Chwyć urządzenie prawidłowo

Trzymaj gaśnicę za przeznaczony do tego uchwyt.

Nie chwytaj nieosłoniętych elementów, które mogą ulec silnemu wychłodzeniu podczas pracy.

Krok 4. Skieruj dyszę na źródło ognia

Zachowaj dystans określony przez producenta.

W przypadku urządzeń elektrycznych zwróć szczególną uwagę na oznaczenia dotyczące dopuszczalnego napięcia i minimalnej odległości.

Krok 5. Uruchom zawór

Po uruchomieniu gaśnicy kieruj strumień na miejsce objęte pożarem.

Prowadź go płynnymi ruchami, obejmując obszar ognia.

Jak gasić urządzenia elektryczne, żeby ograniczyć straty?

Pożar urządzenia elektrycznego wymaga szczególnej ostrożności.

Jeżeli można to zrobić bez narażania życia, należy odłączyć zasilanie. Następnie trzeba zastosować środek gaśniczy odpowiedni do danego rodzaju pożaru.

Czy CO₂ nadaje się do gaszenia sprzętu pod napięciem?

W określonych przypadkach tak. Dwutlenek węgla nie przewodzi prądu, dlatego gaśnice tego typu są wykorzystywane do gaszenia urządzeń elektrycznych.

Nie wolno jednak zakładać, że każda gaśnica śniegowa będzie odpowiednia dla dowolnego napięcia.

Decydujące są informacje znajdujące się na etykiecie konkretnego urządzenia oraz zalecenia producenta.

Dlaczego właśnie „śniegowa”? Najważniejsza zaleta CO₂

Wybór gaśnicy nie powinien być przypadkowy.

Elektronika nie potrzebuje dodatkowych uszkodzeń

Jeżeli w pomieszczeniu znajduje się kosztowny sprzęt, liczy się nie tylko skuteczność gaszenia, ale również ograniczenie następstw użycia środka gaśniczego.

Woda może spowodować zalanie.

Proszek może pozostawić trudny do usunięcia osad.

CO₂ po zakończeniu działania odparowuje.

To właśnie dlatego gaśnica na dwutlenek węgla jest tak często kojarzona z ochroną urządzeń elektrycznych i elektronicznych.

Gaśnica śniegowa – najczęstsze błędy podczas użycia

W sytuacji stresowej łatwo o błędy.

Błąd 1: użycie niewłaściwej gaśnicy

Nie każdy pożar można bezpiecznie ugasić CO₂. Przed użyciem trzeba sprawdzić oznaczenia gaśnicy.

Błąd 2: dotykanie zimnych elementów

Kontakt z silnie wychłodzonymi częściami urządzenia może doprowadzić do odmrożeń.

Błąd 3: gaszenie za wszelką cenę

Podręczna gaśnica jest przeznaczona do gaszenia pożaru w jego początkowej fazie. Jeśli ogień wymknął się spod kontroli, priorytetem jest ewakuacja.

Błąd 4: ignorowanie wentylacji

W pomieszczeniach zamkniętych należy pamiętać o właściwościach dwutlenku węgla i ryzyku obniżenia poziomu tlenu.

Gaśnica śniegowa – czy warto mieć ją w miejscu pracy?

W obiektach, w których występują urządzenia elektryczne, elektronika lub ciecze palne, właściwie dobrany sprzęt gaśniczy jest ważnym elementem ochrony przeciwpożarowej.

Gaśnica śniegowa może być szczególnie przydatna tam, gdzie zastosowanie wody lub proszku mogłoby spowodować dodatkowe szkody.

Nie tylko zakup, ale też wiedza

Sama obecność gaśnicy nie wystarczy.

Pracownicy powinni wiedzieć, gdzie znajduje się sprzęt, do jakich pożarów jest przeznaczony oraz jakie są podstawowe zasady jego bezpiecznego użycia.

Gaśnica śniegowa – skuteczne rozwiązanie, ale nie do każdego pożaru

Gaśnica śniegowa ma swoje bardzo konkretne zastosowanie. Jej największym atutem jest wykorzystanie dwutlenku węgla, który nie pozostawia typowego osadu i może być stosowany przy określonych pożarach urządzeń elektrycznych oraz cieczy palnych.

Jednocześnie CO₂ wymaga ostrożności. Niska temperatura środka gaśniczego, możliwość odmrożeń oraz wypieranie tlenu sprawiają, że użytkownik powinien znać zasady bezpiecznej obsługi.

Najważniejsze jest właściwe dopasowanie środka gaśniczego do rodzaju zagrożenia. A gdy pożar jest zbyt duży lub istnieje bezpośrednie zagrożenie dla ludzi, najlepszą decyzją nie jest walka z ogniem za wszelką cenę, lecz natychmiastowa ewakuacja i wezwanie straży pożarnej.

Fot. Marta Suchańska (AI)

Artykuł Gaśnica śniegowa. Gdzie jest niezastąpiona i jak jej używać? pochodzi z serwisu Strazacki.pl portal o straży pożarnej.

Nowe przepisy dotyczące punktów schronienia

Zmiany wynikają z nowelizacji ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej, uchwalonej 17 kwietnia 2026 roku i opublikowanej w Dzienniku Ustaw pod poz. 646.

Przepisy wprowadziły do systemu ochrony ludności pojęcie punktu schronienia. Nie jest on jednak tym samym co pełnowartościowy schron.

Punktem schronienia może być miejsce znajdujące się w obiekcie budowlanym lub innym miejscu, które zapewnia podstawową ochronę przed nagłymi niebezpiecznymi zjawiskami pogodowymi oraz skutkami użycia konwencjonalnych środków rażenia, przede wszystkim przed odłamkami.

Sprawdzanie schronień przez strażaków – nie każda piwnica jest punktem schronienia

Samo posiadanie piwnicy, garażu podziemnego czy innego pomieszczenia znajdującego się poniżej poziomu terenu nie oznacza automatycznie, że staje się ono punktem schronienia.

To PSP prowadzi identyfikację miejsc, które mogą spełniać taką funkcję. Dopiero wskazanie przez strażaków konkretnego miejsca w ramach systemu ochrony ludności powoduje zastosowanie przepisów dotyczących punktów schronienia.

Sprawdzanie schronień przez strażaków. Kto identyfikuje takie miejsca?

Za identyfikację punktów schronienia odpowiadają komendanci powiatowi i miejscy Państwowej Straży Pożarnej.

W ramach tego procesu strażacy mogą brać pod uwagę m.in. istniejące wcześniej budowle ochronne, planowane miejsca doraźnego schronienia, a także inne obiekty, które mogą zapewnić podstawową ochronę ludzi.

Po zidentyfikowaniu punktu schronienia informacja przekazywana jest przez komendanta straży właściwemu samorządowi oraz staroście. Zawiadomiony ma zostać również właściciel lub zarządca nieruchomości.

Obowiązek sprawdzania schronień przez strażaków nie oznacza kontroli każdej prywatnej piwnicy

Warto rozróżnić dwie kwestie. Obowiązek sprawdzania schronień w kontekście identyfikacji miejsc przydatnych do ochrony ludności spoczywa na właściwych organach PSP. Nie oznacza to natomiast, że strażacy mają obowiązek kontrolowania każdej piwnicy czy garażu należącego do osoby prywatnej.

Chodzi o identyfikację miejsc, które mogą zostać wykorzystane w systemie ochrony ludności.

Obowiązek udostępnienia schronień. Co mówi ustawa?

Jednym z najważniejszych zapisów nowych przepisów jest wskazanie obowiązków właściciela lub zarządcy nieruchomości, na której znajduje się punkt schronienia.

Ustawa przewiduje obowiązek udostępnienia schronień osobom chroniącym się przed zagrożeniem – w miarę możliwości.

To bardzo ważne zastrzeżenie.

Nie oznacza ono, że właściciel każdej piwnicy czy garażu będzie musiał w dowolnym momencie otworzyć pomieszczenie dla wszystkich osób znajdujących się w pobliżu. Obowiązek dotyczy miejsc, które zostały zidentyfikowane jako punkty schronienia w rozumieniu obowiązujących przepisów.

Czy właściciel może odmówić udostępnienia punktu schronienia?

To właśnie ta kwestia budzi największe zainteresowanie.

Wiceszef MSWiA Wiesław Leśniakiewicz wskazał, że ustawa zakłada udostępnianie obiektów osobom, które będą chciały się w nich schronić. Jednocześnie podkreślił, że za brak takiego działania nie przewidziano sankcji.

Oznacza to, że przepisy ustanawiają określone zadanie po stronie właściciela lub zarządcy, ale nie wprowadzają kary za odmowę udostępnienia miejsca.

Państwo nie może obecnie ukarać właściciela za odmowę

Według przedstawionych przez MSWiA wyjaśnień obecne rozwiązanie nie zostało skonstruowane jako system przymusu i kar.

Władze podkreślają przede wszystkim ideę wspólnej odpowiedzialności za ochronę ludności. W sytuacji poważnego kryzysu punkty schronienia mają służyć mieszkańcom jako miejsca, do których można dotrzeć szybko i bez konieczności ewakuowania się na dużą odległość.

Sprawdzanie schronień przez strażaków – co trzeba wiedzieć?

Właściciel lub zarządca nieruchomości, na której zidentyfikowano punkt schronienia, powinien zostać o tym fakcie poinformowany.

Do jego obowiązków należy m.in. udostępnienie punktu schronienia osobom chroniącym się przed zagrożeniem, w miarę możliwości.

Jednocześnie obecne przepisy nie przewidują sankcji za niewykonanie tego obowiązku. Jest to istotna różnica między obowiązkiem zapisanym w ustawie a obowiązkiem zabezpieczonym konkretną karą administracyjną lub karną.

Strażacy identyfikują, właściciel zostaje poinformowany

Nowe przepisy tworzą więc system, w którym poszczególne zadania zostały rozdzielone.

PSP odpowiada za identyfikację punktów schronienia, natomiast właściciel lub zarządca nieruchomości zostaje poinformowany o tym, że taki punkt znajduje się na jego terenie.

Jednocześnie ustawowy obowiązek udostępnienia schronień został sformułowany z zastrzeżeniem „w miarę możliwości”, a za brak udostępnienia obecnie nie przewidziano sankcji.

Ostatecznie system ma opierać się nie tylko na istniejących schronach, ale również na wykorzystaniu miejsc znajdujących się możliwie blisko mieszkańców. W sytuacji kryzysowej mogą one stanowić dodatkową warstwę ochrony ludności.

Fot. Komenda Miejska Państwowej Straży Pożarnej w Poznaniu

Artykuł Sprawdzanie schronień przez strażaków. Czy trzeba je udostępnić? pochodzi z serwisu Strazacki.pl portal o straży pożarnej.

Dofinansowanie dla OSP – na co można dostać pieniądze?

Jednostki Ochotniczych Straży Pożarnych mogą korzystać z różnych źródeł finansowania. Zakres wydatków zależy oczywiście od konkretnego programu, jednak granty dla straży najczęściej przeznaczane są na wyposażenie niezbędne do prowadzenia działań ratowniczych.

W praktyce pieniądze mogą trafić m.in. na:

• sprzęt ratowniczo-gaśniczy,
• ubrania specjalne i środki ochrony indywidualnej,
• samochody ratowniczo-gaśnicze,
• specjalistyczny sprzęt ratowniczy,
• remonty i modernizację remiz,
• szkolenia strażaków,
• wyposażenie MDP,
• organizację ćwiczeń i wydarzeń dla lokalnej społeczności.

Sprzęt dla OSP. To na niego najłatwiej znaleźć dofinansowanie

Jedną z najczęściej wspieranych kategorii jest wyposażenie jednostki. Dofinansowanie dla strażaków może pozwolić na zakup m.in. hełmów, ubrań specjalnych, butów, rękawic, kominiarek, pasów czy latarek.

Środki mogą być przeznaczone również na sprzęt bojowy – węże, prądownice, rozdzielacze, drabiny, motopompy czy armaturę pożarniczą.

Granty dla OSP na sprzęt specjalistyczny

Potrzeby OSP nie kończą się jednak na podstawowym wyposażeniu. W zależności od programu można szukać pieniędzy także na sprzęt do ratownictwa technicznego i medycznego, m.in. zestawy hydrauliczne, piły, sprzęt burzący, AED czy torby medyczne.

W grę może wchodzić również zakup radiotelefonów, detektorów gazowych, kamer termowizyjnych, aparatów ochrony dróg oddechowych czy zestawów oświetleniowych.

Wskazówka: jeżeli jednostka specjalizuje się w konkretnym rodzaju działań, warto szukać programów, które odpowiadają właśnie tym potrzebom.

Dofinansowanie dla OSP na samochód. Nie tylko wozy strażackie

Zakup samochodu ratowniczo-gaśniczego to ogromny wydatek. Dlatego w przypadku takich inwestycji często konieczne jest połączenie kilku źródeł finansowania.

Granty dla OSP mogą dotyczyć zakupu lekkich, średnich i ciężkich samochodów ratowniczo-gaśniczych. W określonych programach możliwe jest również finansowanie pojazdów specjalnych – np. łodzi, quadów z przyczepami ratowniczymi czy samochodów terenowych.

W przypadku większych inwestycji szczególnie ważne jest wcześniejsze zaplanowanie całego montażu finansowego.

Remiza też może dostać pieniądze

Czy dofinansowanie dla OSP można przeznaczyć na remont remizy? Tak – choć możliwości zależą od konkretnego programu.

Wsparcie może obejmować m.in. remont dachu, wymianę bram i okien czy rozbudowę części garażowej. Warto również sprawdzać programy skierowane do obszarów wiejskich i lokalnych społeczności.

Remiza może być bowiem nie tylko miejscem garażowania samochodów, ale również przestrzenią wykorzystywaną przez mieszkańców.

Dofinansowanie dla strażaków na szkolenia i rozwój

Granty dla straży mogą wspierać nie tylko zakupy. Pieniądze można próbować pozyskać również na podnoszenie kwalifikacji druhów.

Wśród możliwych działań znajdują się m.in. kursy ratownictwa technicznego, kwalifikowanej pierwszej pomocy czy szkolenia związane z obsługą sprzętu. Wsparcie może dotyczyć również organizacji ćwiczeń i manewrów.

Granty dla OSP na MDP i działania dla mieszkańców

Ochotnicza Straż Pożarna pełni także ważną funkcję społeczną. Dlatego warto szukać pieniędzy nie tylko na działania ratownicze.

Granty dla OSP mogą być związane m.in. z działalnością Młodzieżowych Drużyn Pożarniczych, organizacją zawodów, festynów, konkursów czy wydarzeń edukacyjnych dotyczących bezpieczeństwa.

Możliwe jest również finansowanie projektów związanych z historią jednostki – np. publikacji jubileuszowych, wystaw czy izb pamięci.

Jak zwiększyć szanse na dofinansowanie dla OSP?

Sama potrzeba zakupu sprzętu to jeszcze nie wszystko. Przed złożeniem wniosku warto dokładnie sprawdzić regulamin programu i przygotować dokumentację jednostki.

OSP powinna mieć uporządkowane m.in. dane rejestrowe, NIP, REGON, rachunek bankowy oraz dokumenty potwierdzające prawidłową reprezentację. Istotne jest również prawidłowe rozliczenie wcześniejszych dotacji.

Granty dla OSP – jedna dotacja to nie zawsze jedyna możliwość

Warto pamiętać, że jednostka może korzystać z kilku źródeł finansowania. Przykładowo część środków może zostać przeznaczona na remont, inne pieniądze na wyposażenie, a jeszcze inne na szkolenia.

Trzeba jednak bezwzględnie pilnować, aby ten sam wydatek nie został sfinansowany dwukrotnie oraz żeby każde otrzymane środki zostały prawidłowo rozliczone.

Granty dla OSP – najważniejszy jest dobry plan

Możliwości zdobycia pieniędzy dla jednostek OSP jest wiele. Dofinansowanie dla OSP może pomóc zarówno w zakupie podstawowego wyposażenia, jak i realizacji dużych inwestycji, takich jak zakup samochodu czy modernizacja remizy.

Dlatego zamiast czekać na pojawienie się konkretnego naboru, warto wcześniej przygotować listę najpilniejszych potrzeb jednostki, uporządkować dokumentację i obserwować dostępne programy.

Dobrze przygotowany plan pozwala szybciej reagować, gdy pojawią się nowe granty dla straży – a w przypadku wielu naborów czas na przygotowanie i złożenie wniosku jest ograniczony.

Fot. Fotografia Ratownicza Bartłomiej Lesiak

Artykuł Granty dla OSP 2026. Sprawdź nowe możliwości dofinansowania! pochodzi z serwisu Strazacki.pl portal o straży pożarnej.

Czujki pożarowe w Systemach Sygnalizacji Pożarowej – czyli, jak juŻ kiedyś opowiadaliśmy – w systemach wykrywania i przekazywania sygnału o pożarze – nie są jednakowe. Dzielą się ze względu na fizyczny czynnik pożarowy, który wykrywają. Do najpopularniejszych należą czujki dymu, ciepła, płomienia oraz gazy i modele wielosensorowe. Czujki dobierane są w zależności od charakterystyki danego obiektu.

Czujki dymu – reagują na obecność cząsteczek dymu w powietrzu. Podzielić możemy je na:

• optyczne (punktowe i liniowe): wykrywają widzialny dym za pomocą wiązki światła i zjawiska jego rozproszenia.
• zasysające: pompowym systemem rurek stale zasysają powietrze z pomieszczenia do centralnego detektora o bardzo wysokiej czułości. – w ten sposób wykrywają wszystkie niepawidłowości
• jonizacyjne: reagują na zmiany jonizacji powietrza wywołane przez niewidzialne gołym okiem produkty spalania (coraz rzadziej stosowane ze względu na izotopy).

Czujki ciepła (termiczne) – reagują na zmianę temperatury w chronionej strefie.

• nadmiarowe: uruchamiają alarm po przekroczeniu ustalonej temperatury granicznej (np. +60°C).
• różniczkowe: reagują na szybki przyrost temperatury w określonym czasie, niezależnie od temperatury początkowej.

Czujki płomienia

• optymalne (UV/IR): wykrywają promieniowanie ultrafioletowe lub podczerwone emitowane przez żywy ogień. Najlepiej sprawdzają się w wykrywaniu wczesnej fazy pożaru (tlenia się) na podstawie rozproszenia światła w pomieszczeniu. Stosuje się je w dużych otwartych przestrzeniach (np. hangary, hale magazynowe).

Czujki specjalne i wielodetektorowe

• wielokryterialne (wielodetektorowe): łączą w sobie np. czujnik optyczny dymu i sensor temperatury, co zmniejsza ryzyko fałszywych alarmów.
• gazowe / tlenku węgla: wykrywają obecność niebezpiecznych gazów pożarowych lub toksycznych (np. CO).

Bezpieczeństwo pożarowe nie zna kompromisów. Różnorodność dostępnych czujek pozwala dziś zabezpieczyć każde, nawet najbardziej wymagające pomieszczenie – od domowej kuchni po wielkie hale przemysłowe. Kluczem do skutecznej ochrony jest jednak wiedza, jak działają poszczególne detektory i gdzie sprawdzą się najlepiej. Świadomy wybór technologii to najprostszy krok do tego, by zyskać spokój i pewność, że to, co dla nas najcenniejsze, znajduje się pod stałą i niezawodną ochroną.

Fot. AI

Artykuł Rodzaje czujników w systemach przeciwpożarowych pochodzi z serwisu Strazacki.pl portal o straży pożarnej.

Fotowoltaika na dobre zadomowiła się na dachach polskich domów, gospodarstw rolnych i obiektów użytkowych. Instalacja PV pozwala produkować własną energię i ograniczać rachunki za prąd, ale – jak każda instalacja elektryczna – wymaga prawidłowego projektu, profesjonalnego montażu oraz regularnej kontroli. Czy panele fotowoltaiczne są niebezpieczne?

Sama fotowoltaika nie jest z założenia instalacją wysokiego ryzyka pożarowego. Problemy pojawiają się przede wszystkim wtedy, gdy instalacja została źle zaprojektowana, wykonana z nieodpowiednich komponentów albo nie jest właściwie eksploatowana. Państwowa Straż Pożarna zwraca uwagę m.in. na niewłaściwe szybkozłączki, błędne prowadzenie przewodów i stosowanie materiałów niskiej jakości.

O co zadbać przy zakładaniu instalacji fotowoltaicznej?

Bezpieczeństwo instalacji PV zaczyna się jeszcze przed zakupem pierwszego panelu. Jednym z najważniejszych elementów jest wybór sprawdzonego i odpowiednio wykwalifikowanego instalatora. Urząd Dozoru Technicznego prowadzi rejestr certyfikowanych instalatorów OZE. Certyfikat potwierdza kompetencje osoby wykonującej instalacje, a dane instalatora – wraz z numerem certyfikatu i jego ważnością – można zweryfikować w rejestrze UDT. Błędy wykonawcze mogą bowiem prowadzić do powstawania miejscowych przegrzań, łuku elektrycznego lub uszkodzenia izolacji. Szczególnie istotna jest część instalacji po stronie DC, czyli od paneli do falownika. W tej części instalacji może występować wysokie napięcie, a odłączenie zasilania sieciowego nie zawsze oznacza, że moduły przestają je wytwarzać.

Na co zwrócić uwagę?

• prawidłowe prowadzenie przewodów
• odpowiednie złącza
• zabezpieczenia po stronie DC i AC
• prawidłowy montaż falownika

Jednym z ważnych elementów bezpieczeństwa jest możliwość szybkiego odłączenia instalacji od strony AC oraz, zależnie od zastosowanego rozwiązania, ograniczenia napięcia po stronie DC. W nowoczesnych systemach można stosować rozwiązania pozwalające na szybkie ograniczenie napięcia przy modułach, np. poprzez odpowiednie urządzenia współpracujące z panelami. PSP wskazuje również na znaczenie prawidłowo zaprojektowanych rozłączników i zabezpieczeń.

Należy jednak pamiętać o kluczowej zasadzie: wyłączenie instalacji nie zawsze oznacza, że wszystkie przewody znajdujące się pomiędzy panelami a falownikiem są pozbawione napięcia.

Jeżeli moduły są oświetlane, mogą nadal produkować energię elektryczną. Dlatego podczas pożaru bezwzględnie nie wolno samodzielnie dotykać przewodów, uszkodzonych paneli ani innych elementów instalacji.

Gaśnica – warto ją mieć

Właściciel domu wyposażonego w fotowoltaikę powinien rozważyć wyposażenie budynku w odpowiednią gaśnicę przeznaczoną do pożarów urządzeń elektrycznych.

PSP rekomenduje w przypadku instalacji PV gaśnicę proszkową o masie środka gaśniczego co najmniej 4 kg, przeznaczoną do odpowiednich grup pożarów. Powinna być umieszczona w łatwo dostępnym miejscu, np. w pobliżu falownika i urządzeń zabezpieczających – ale tak, aby można było do niej bezpiecznie dotrzeć. W tym miejscu warto wspomnieć również o gaśnicach oznaczanych jako typ L, czyli specjalistycznych środkach gaśniczych przeznaczonych do określonych zastosowań związanych m.in. z urządzeniami zawierającymi akumulatory –którymi są magazyny energii. Nie należy jednak traktować oznaczenia „L” jako uniwersalnego oznaczenia gaśnicy do każdej instalacji fotowoltaicznej. Przy wyborze sprzętu trzeba przede wszystkim sprawdzić rodzaj środka gaśniczego, klasy pożarów, do których jest przeznaczony, oraz dopuszczenia i oznaczenia konkretnego wyrobu.

Fot. Marta Suchańska (AI)

Artykuł Bezpieczeństwo pożarowe fotowoltaiki pochodzi z serwisu Strazacki.pl portal o straży pożarnej.

Pożar w budynku mieszkalnym powstać może w pomieszczeniach mieszkalnych, piwnicach, poddaszach, zsypach, pionach instalacji elektrycznych oraz innych instalacji ocieplanych materiałem palnym. W przypadku zauważenia pożaru należy niezwłocznie zaalarmować osoby przebywające w strefie zagrożenia oraz wezwać straż pożarną – aktualnie przez numer alarmowy 112. Po zgłoszeniu się oparatora numeru alarmowego 112 należy spokojnie i wyraźnie podać:

1. swoje imię i nazwisko, numer telefonu, z którego nadawana jest informacja o zdarzeniu,
2. adres i nazwę obiektu,
3. co się pali, na którym piętrze,
4. czy występuje zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego.
5. po podaniu informacji nie odkładać słuchawki do chwili potwierdzenia przyjęcia zgłoszenia.

Przyjmujący może zażądać:

1. potwierdzenia zgłoszenia poprzez oddzwonienie,
2. dodatkowych informacji, które w miarę możliwości należy podać.

Największe zagrożenie dla osób przebywających w pobliżu pożaru niesie ze sobą zadymienie poziomych i pionowych dróg ewakuacji.

W przypadku pożaru we własnym mieszkaniu należy:

1. wyprowadzić z mieszkania dzieci i osoby niepełnosprawne,
2. w zależności od zaistniałej sytuacji oraz własnych możliwości psychofizycznych podjąć działania gaśnicze, wyłączyć dopływ gazu i energii elektrycznej, nie otwierać okien,
3. jeśli ugaszenie pożaru we własnym zakresie jest niemożliwe, opuścić mieszkanie zamykając drzwi jedynie na klamkę – ważne jest, by nie otwierać okien i drzwi, gdyż powoduje to jedynie dostarczenie do pożaru powietrza – a wraz z nim tlenu, czyli jednego z elementów trójkątu spalania.
4. zaalarmować straż pożarną i osoby znajdujące się w sąsiednich lokalach.

W przypadku odcięcia przez pożar drogi wyjścia z mieszkania:

• udać się do pomieszczenia najdalej usytuowanego od pożaru posiadającego okno lub balkon zabierając ze sobą (jeśli jest to możliwe) mokry koc zamykając za sobą drzwi do innych pomieszczeń na klamkę. Wezwać pomoc przez okno lub z balkonu, a w przypadku silnego wzrostu temperatury i zadymienia położyć się na balkonie pod oknem i okryć szczelnie kocem lub innym okryciem.

W przypadku pożaru w mieszkaniu sąsiednim lub na niższej kondygnacji oraz zadymienia korytarza i klatki schodowej (brak możliwości samodzielnej ewakuacji):

• pozostać w domu zamykając drzwi wejściowe do mieszkania jedynie na klamkę,
• zakręcić zawór gazu, wyłączyć wszystkie odbiorniki energii elektrycznej,
• w celu niedopuszczenia do przenikania dymu i wysokiej temperatury przez drzwi wejściowe do mieszkania należy zabezpieczyć otwory i nieszczelności drzwi (np. mokrym ręcznikiem),
• przygotować zapas wody i wzywać pomocy przez otwarte okno lub balkon.

W przypadku pożaru na wyższej kondygnacji:

• należy pozostać w mieszkaniu lub opuścić je na wezwanie kierującego akcją gaśniczą zamykając drzwi wejściowe do mieszkania
• bezwzględnie podporządkować się poleceniom dowodzącego akcją ratowniczo-gaśniczej.

Fot. Marta Suchańska (AI)

Artykuł Pali się! pochodzi z serwisu Strazacki.pl portal o straży pożarnej.

Czym są obiekty niezidentyfikowane?
Obiektem niezidentyfikowanym może być np. balon meteorologiczny, dron, aparatura szpiegowsko-wywiadowcza, satelita sztuczna, śmieć kosmiczny czyli pozostałość po urządzeniu z przestrzeni kosmicznej, rakieta wojskowa lub ewentualnie statek szpiegowski nieznany oficjalnie. W skrajnym przypadku (którego nie można wykluczyć) może to być statek nieznanej cywilizacji. Należy też pamiętać, że poza wymienionymi ziemskimi obiektami z nieba może również spaść kawałek „kosmiczej skały” czyli meteoryt.

Zagrożenia
Biorąc pod uwagę wszelkie możliwe typy urządzeń, aparatury lub statki, jakie faktycznie mogą upaść na ziemię jako obiekty niezidentyfikowane, mogą wystąpić tutaj różne zagrożenia dla naszego życia lub zdrowia, tym bardziej, jeżeli będziemy mieli do czynienia z aparaturą wywiadowczo-szpiegowską, będącą dopiero w fazie testów lub też wykorzystującą niebezpieczne pierwiastki w swojej konstrukcji.

Mowa tutaj o zagrożeniach:
– radiacyjnych
– chemicznych
– biologicznych
– wybuchowych

W innych skrajnych przypadkach z tego względu, że sama przestrzeń kosmiczna kryje jeszcze wiele zagadek i że obiekt, który upadł mógł znajdować się w przestrzeni kosmicznej, może również wystąpić zagrożenie biologiczne.

Podstawowe zasady postępowania po zgłoszeniu upadku niezidentyfikowanego obiektu

• Rozważyć zadysponowanie Specjalistycznej Grupy Ratownictwa Chemiczno-Ekologicznego (SGR CHEM-EKO),

• Do miejsca zdarzenia dojeżdżać od strony nawietrznej („z wiatrem”), aby ograniczyć ryzyko narażenia na niebezpieczne substancje,

• Zatrzymać pojazdy w bezpiecznej odległości od obiektu – odległość określa KDR na podstawie rozpoznania (zalecane minimum ok. 150 m, jeśli warunki na to pozwalają),

• Przeprowadzić wstępne rozpoznanie z wykorzystaniem obserwacji z bezpiecznej odległości, m.in. z wykorzystaniem urządzeń optycznych, takich jak lornetka, luneta, kamera z przybliżeniem, telefon z funkcją zoom lub bezzałogowe statki powietrzne będące na wyposażeniu jednostek ochrony przeciwpożarowej,

• Bezwględnie unikać jakiejkolwiek manipulacji przy obiekcie; nie zbliżać się z telefonem komórkowym itp.,

• W korespondencji radiowej używać ostrożnych określeń, np. „prawdopodobnie jest to…”, do czasu potwierdzenia przez specjalistów,

• Przekazać informacje do stanowiska kierowania, które powiadomi właściwe służby i ekspertów (np. wojsko, pirotechników, specjalistów z zakresu lotnictwa lub obiektów kosmicznych),

• Wyznaczyć strefę niebezpieczną odpowiednią do rozpoznanych zagrożeń – nie mniejszą niż 150 m.,

• W razie zagrożenia dla ludzi przeprowadzić ewakuację z zachowaniem odpowiednich środków ochrony indywidualnej; w razie potrzeby wykorzystać aparaty ochrony dróg oddechowych oraz sprzęt nagłaśniający,

• Do czasu przybycia specjalistów prowadzić ciągły monitoring atmosfery na granicy strefy niebezpiecznej (gazy, substancje lotne, promieniowanie),

• Nie wprowadzać ratowników do strefy niebezpiecznej ani nie podchodzić bezpośrednio do obiektu do czasu jego identyfikacji i oceny zagrożenia przez właściwych specjalistów,

• Wykonywać zdjęcia lub materiały wideo wyłącznie w celach służbowych,

• Po przybyciu na miejsce zdarzenia Policji lub Sił Zbrojnych RP, jednostki ochrony ppoż. przestają pełnić rolę służby wiodącej.

Fot. Waldemar Pruss. AI.

Artykuł Jak postępować w przypadku gdy z nieba spadnie nieznany obiekt? pochodzi z serwisu Strazacki.pl portal o straży pożarnej.

CNBOP-PIB opublikowało nowe wydanie podręcznika „Szkolenie strażaków ratowników OSP. Cz. 1”. Publikacja stanowi zaktualizowaną wersję podręcznika wydanego po raz pierwszy w 2008 roku, opracowaną zgodnie ze stanem wiedzy oraz rozwiązaniami organizacyjnymi i technicznymi obowiązującymi w 2026 roku.

W publikacji znajdziesz m.in. informacje dotyczące:

• organizacji ochotniczych straży pożarnych i zasad służby wewnętrznej,
• musztry oraz umundurowania,
• sprzętu ratowniczego, podręcznego sprzętu gaśniczego, drabin oraz armatury wodnej i pianowej,
• procesu spalania, organizacji akcji gaśniczej oraz technik gaszenia pożarów,
• zadań strażaków w zastępie, budowy linii wężowych i stanowisk gaśniczych,
• ewakuacji ludzi, zwierząt i mienia,
• działań OSP podczas miejscowych zagrożeń,
• łączności bezprzewodowej i systemów alarmowania.

Publikacja będzie cennym wsparciem zarówno podczas szkolenia nowych strażaków ratowników OSP, jak i w doskonaleniu wiedzy oraz utrwalaniu podstaw przez doświadczonych druhów.

Znaczną część książki poświęcono nowoczesnemu sprzętowi pożarniczemu, w tym drabinom, wężom, armaturze wodnej i pianowej. Czytelnik znajdzie w niej również podstawowe informacje dotyczące procesu spalania oraz organizacji akcji gaśniczych. W publikacji omówiono techniki gaszenia pożarów, a także zasady ewakuacji ludzi, zwierząt i mienia. Osobne miejsce zajmują miejscowe zagrożenia, do których strażacy wyjeżdżają bardzo często. W książce przedstawiono ich podział oraz organizację działań ratowniczych w zależności od rodzaju zagrożenia. Ostatni rozdział poświęcono łączności bezprzewodowej oraz systemom alarmowania wykorzystywanym w straży pożarnej.

Link do publikacji:

Fot. CNBOP

Artykuł Nowe wydanie podręcznika dla strażaków ratowników OSP już jest dostępne! pochodzi z serwisu Strazacki.pl portal o straży pożarnej.

Nowe przepisy mają istotne znaczenie zarówno dla Państwowej Straży Pożarnej, jak i jednostek ochrony przeciwpożarowej włączonych do KSRG. W artykule przedstawiamy najważniejsze zmiany wprowadzone przez rozporządzenie.

Co dodano?
1. Organizacja KSRG obejmuje: likwidację lub ograniczenie zagrożeń występujących z powodu powstania pożaru, wystąpienia klęski żywiołowej lub innego miejscowego zagrożenia.

2. Dowódca odcinka bojowego – należy przez to rozumieć kierującego działaniem ratowniczym odpowiedniego poziomu na odcinku bojowym, wyznaczonego przez kierującego wyższego poziomu.

3. Alarmowanie – należy przez to rozumieć przekazywanie zgłoszeń alarmowych jednostkom ochrony przeciwpożarowej przewidzianym do prowadzenia lub udziału w działaniach ratowniczych.

4. Odcinek bojowy – należy przez to rozumieć wydzieloną część działania ratowniczego (przestrzennie lub zadaniowo), do którego przydzielono określone siły i środki jednostek ochrony przeciwpożarowej wraz z dowódcą odcinka bojowego.

5. Ostrzeganiu – należy przez to rozumieć przekazanie potwierdzonych informacji o zagrożeniach podmiotom biorącym udział w działaniach ratowniczych.

6. Powiadamianie – należy przez to rozumieć przekazanie do właściwych podmiotów biorących udział w działaniach ratowniczych przy użyciu wszelkich dostępnych środków informacji o podjętych działaniach lub przewidzianych do podjęcia przez daną jednostkę ochrony przeciwpożarowej.

7. Zastęp – pododdział liczący od dwóch do sześciu ratowników, w tym dowódcę, wyposażony w pojazd przystosowany do realizacji zadania ratowniczego.

8. Plany ratownicze sporządza się w postaci elektronicznej lub papierowej i przechowuje się je w sposób zapewniający możliwość ich natychmiastowego wykorzystania na potrzeby prowadzenia działań ratowniczych.

9. W planach ratowniczych sporządzonych w postaci papierowej dane opisowe opracowuje się w szczególności w formie schematów, zestawień i wykazów, w formacie wydruku A4 lub A3.

10. Plany ratownicze w postaci elektronicznej sporządza się za pomocą narzędzi informatycznych zapewniających ich udostępnianie w formacie:
– PDF generowanego z możliwością przeszukiwania tekstu dokumentu, umożliwiającego bez konieczności dokonywania zmian w dokumencie wydruk w formacie A4, a w przypadku map i szkiców – w formatach od A4 do A0, w jakości prezentacji niepozostawiającej wątpliwości co do treści dokumentu;
– GML, DGN, DWG, SHP lub DXF w przypadku danych przestrzennych.

11.  KSRG w zakresie likwidacji lub ograniczenia zagrożeń występujących z powodu wystąpienia klęski żywiołowej lub innego miejscowego zagrożenia obejmuje planowanie, organizowanie i realizację działań ratowniczych niezbędnych do ratowania życia, zdrowia, dóbr kultury, środowiska i mienia.

Całe rozporządzenie przeczytacie tutaj: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20260000872/O/D20260872.pdf

Fot. Waldemar Pruss. AI.

Artykuł Najważniejsze zmiany i nowości w rozporządzeniu KSRG pochodzi z serwisu Strazacki.pl portal o straży pożarnej.

W przypadku zauważenia pożaru należy niezwłocznie zaalarmować osoby przebywające w strefie zagrożenia oraz wezwać straż pożarną, dzwoniąc pod bezpłatny numer telefonu 112! To pierwszy krok do szybkiego i skutecznego opanowania zagrożenia i zminimalizowania jego rozmiarów.

Co zrobić – krok po kroku – gdy zauważysz pożar?

1. zaalarmować niezwłocznie, przy użyciu wszystkich dostępnych środków osoby będące w strefie zagrożenia;
2. wezwać straż pożarną, dzwoniąc na bezpłatny numer 112;
3. podać dyspozytorowi spokojnie i wyraźnie:
   • co się pali, na którym piętrze;
   • adres i nazwę obiektu;
   • czy jest zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego;
   • swoje imię i nazwisko, numer telefonu, z którego nadawana jest informacja o zdarzeniu;
   • po podaniu informacji nie odkładać słuchawki do chwili potwierdzenia przyjęcia zgłoszenia, poniważ dyspozytor może zażądać od nas informacji niezbędnych do dokładniejszego zlokalizowania miejsca, informacji o dojeździe, innych zagrożeniach, które mogą być ważne dla służb ratunkowych:
4. przystąpić niezwłocznie – w miarę możliwości psychofizycznych – przy użyciu miejscowych środków gaśniczych do gaszenia pożaru.

Pamiętaj – nie bój się zgłaszać zagrożenia! Nie czekaj, jeśli masz jakiekolwiek wątpliwości – nawet w przypadku samodzielnego ugaszenia pożaru – także w kwestii jego prawidłowego dogaszenia. Strażacy i pozostałe służby ratunkowe są dla Was – Wasze bezpieczeństwo jesy dla nich najważniejsze!

Fot. Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Limanowej

Artykuł Widzisz pożar? pochodzi z serwisu Strazacki.pl portal o straży pożarnej.