Co zrobić, gdy cysterna przewożąca niebezpieczną substancję ulegnie awarii? W takich sytuacjach liczy się właściwa ocena zagrożenia i sprawne działanie ratowników. Komenda Główna Państwowej Straży Pożarnej przygotowała nowe wytyczne dla strażaków – program szkolenia specjalistycznego, który określa, jak strażacy mają przygotowywać się do tego typu zdarzeń. Dokument obejmuje zarówno teorię, jak i praktyczne ćwiczenia.
KG PSP określiła zasady specjalistycznego szkolenia
Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej zatwierdził program szkolenia specjalistycznego z zakresu awaryjnego rozładunku cystern 28 października 2024 roku. Następnie, 31 grudnia 2025 roku, ujednolicono jego treść w związku ze zmianami w zasadach nadzoru dydaktycznego nad programami szkoleniowymi.
Program ma przygotować strażaków do prowadzenia działań ratowniczych podczas zdarzeń z udziałem cystern przewożących materiały niebezpieczne. Dlatego obejmuje zagadnienia związane zarówno z ratownictwem chemicznym, jak i ochroną środowiska.
Cysterny i niebezpieczne substancje. Co muszą wiedzieć strażacy?
Podczas zdarzenia ratownicy muszą najpierw rozpoznać rodzaj przewożonej substancji i ocenić sytuację. Następnie analizują stan zbiornika, sprawdzają jego wyposażenie oraz dobierają odpowiednią metodę działania.
Program uwzględnia między innymi budowę i oznakowanie cystern, działanie zaworów oraz systemów zabezpieczających. Ponadto strażacy poznają sposoby szacowania ilości substancji w zbiorniku i oceny uszkodzeń. Istotną część szkolenia stanowi również dobór sprzętu do właściwości chemicznych przewożonego materiału. Ma to znaczenie przy ograniczaniu wycieków oraz planowaniu bezpiecznego przeładunku.
Nowe wytyczne dla strażaków: 20 godzin nauki. Większość zajęć to praktyka
Program przewiduje łącznie 20 godzin dydaktycznych. Z tego osiem godzin obejmuje teorię, a dwanaście – ćwiczenia praktyczne. Dzięki takiemu podziałowi uczestnicy mogą połączyć wiedzę o konstrukcji cystern z umiejętnościami potrzebnymi podczas działań ratowniczych.
W trakcie zajęć strażacy ćwiczą między innymi dobór urządzeń do przepompowywania substancji, przygotowanie układów pompowych oraz przeładunek materiałów niebezpiecznych. Uczą się także oceniać uszkodzenia i wybierać sposób postępowania odpowiedni do rodzaju zagrożenia.
Kto może wziąć udział w szkoleniu?
Szkolenie organizują szkoły Państwowej Straży Pożarnej oraz ośrodki szkolenia działające przy komendach wojewódzkich PSP. Kandydat potrzebuje skierowania, a także wymaganych kwalifikacji i zaświadczeń związanych między innymi z transportem towarów niebezpiecznych oraz ratownictwem chemicznym i ekologicznym.
Uczestnik musi również spełnić wymagania dotyczące kwalifikacji ratowniczych, bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stanu zdrowia. Organizator zapewnia natomiast warunki i sprzęt niezbędne do przeprowadzenia ćwiczeń.
Nowe wytyczne dla strażaków = bezpieczeństwo podczas awarii cystern
Awaria cysterny może wymagać skoordynowanych działań wielu ratowników. Dlatego właściwe rozpoznanie zagrożenia, dobór sprzętu i znajomość procedur mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa strażaków, osób postronnych oraz środowiska.
Program KG PSP porządkuje zakres szkolenia i wskazuje umiejętności, które ratownicy powinni rozwijać. Co ważne, łączy wiedzę teoretyczną z ćwiczeniami praktycznymi, przygotowując strażaków do reagowania na wymagające zdarzenia z udziałem cystern.
Fot. Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Braniewie
